{"id":2862,"date":"2026-04-01T12:40:23","date_gmt":"2026-04-01T10:40:23","guid":{"rendered":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/?p=2862"},"modified":"2026-04-02T09:19:03","modified_gmt":"2026-04-02T07:19:03","slug":"o-segregacji-raz-jeszcze","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/2026\/04\/01\/o-segregacji-raz-jeszcze\/","title":{"rendered":"O segregacji raz jeszcze"},"content":{"rendered":"

W teorii segregacja jest do\u015b\u0107 prosta i oczywista \u2013 nale\u017cy segregowa\u0107 odpady na 5 g\u0142\u00f3wnych frakcji (szk\u0142o, papier, metal i tworzywa sztuczne, bioodpady oraz odpady zmieszane). Wszystko po to, aby uzyska\u0107 jak najlepsze surowce do recyklingu oraz oddzieli\u0107 je od odpad\u00f3w nienadaj\u0105cych si\u0119 do powt\u00f3rnego przetworzenia. Dodatkowo od 1 stycznia 2025 r. odpady tekstylne zosta\u0142y wyodr\u0119bnione na osobn\u0105 frakcj\u0119 odpad\u00f3w i nie nale\u017cy wrzuca\u0107 ich do pojemnika na odpady zmieszane, jak by\u0142o do tego czasu. \u00a0Mamy te\u017c odpady niebezpieczne – leki, baterie czy elektro\u015bmieci. To wszystko powoduje, \u017ce niestety w praktyce, cz\u0119sto nie do ko\u0144ca wiemy, jak poprawnie segregowa\u0107 odpady.<\/strong><\/p>\n

Akty prawne<\/strong><\/p>\n

Gospodark\u0119 odpadami reguluje przede wszystkim Ustawa o odpadach z 14 grudnia 2012 r. Nowelizacja tej ustawy (z 17 listopada 2021 r.) ustanowi\u0142a nowe przepisy wprowadzaj\u0105ce obowi\u0105zkow\u0105 segregacj\u0119 odpad\u00f3w w Polsce od 1 stycznia 2022 roku<\/strong>. Bardziej szczeg\u00f3\u0142owe wytyczne dotycz\u0105ce odpad\u00f3w komunalnych reguluje natomiast Ustawa o utrzymaniu czysto\u015bci i porz\u0105dku w gminach z dnia 13 wrze\u015bnia 1996 r., kt\u00f3ra okre\u015bla obowi\u0105zki gmin w zakresie odbioru odpad\u00f3w komunalnych od mieszka\u0144c\u00f3w i pozwala na tworzenie miejscowych regulamin\u00f3w czy wytycznych w tym zakresie.<\/p>\n

\"\"Pojemniki do segregacji odpad\u00f3w<\/em><\/p>\n

Kolor ma znaczenie<\/strong><\/p>\n

Dla u\u0142atwienia segregacji, zosta\u0142y przyj\u0119te kolory pojemnik\u00f3w czy work\u00f3w na odpady, do kt\u00f3rych powinny trafia\u0107 poszczeg\u00f3lne frakcje odpad\u00f3w. Szk\u0142o \u2013 pojemnik zielony, plastik i tworzywa sztuczne \u2013 \u017c\u00f3\u0142ty, papier- niebieski, bioodpady \u2013 br\u0105zowy, oraz czarny \u2013 na odpady zmieszane. Gdy nie mamy pewno\u015bci do jakiego pojemnika wyrzuci\u0107 dany odpad, warto przyjrze\u0107 si\u0119 opakowaniu, wiele produkt\u00f3w ma oznaczenia, gdzie dany materia\u0142 powinien trafi\u0107.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Oznaczenie na opakowaniu herbaty, do jakiej frakcji odpad\u00f3w zalicza si\u0119 opakowanie po produkcie<\/em><\/p>\n

Odpady niebezpieczne<\/strong><\/p>\n

Niekt\u00f3re rodzaje odpad\u00f3w stanowi\u0105 szczeg\u00f3lne zagro\u017cenie dla zdrowia ludzi i zwierz\u0105t oraz \u015brodowiska naturalnego. Takie odpady nazwane zosta\u0142y niebezpiecznymi i ich utylizacja i unieszkodliwianie odbywa\u0107 si\u0119 mo\u017ce tylko w specjalnie do tego przystosowanych zak\u0142adach i pod \u015bcis\u0142ym nadzorem. Zawieraj\u0105 substancje, kt\u00f3re ze wzgl\u0119du na swoje w\u0142a\u015bciwo\u015bci (np. toksyczno\u015b\u0107 czy \u0142atwopalno\u015b\u0107) mog\u0105 stanowi\u0107 zagro\u017cenie. Do odpad\u00f3w niebezpiecznych zaliczamy leki, zu\u017cyte baterie i akumulatory, sprz\u0119t elektroniczny i elektryczny, farby, lakier, rozpuszczalniki, chemikalia gospodarcze i przemys\u0142owe, termometry rt\u0119ciowe, \u015bwietl\u00f3wki, a tak\u017ce odpady medyczne, motoryzacyjne i budowalne. Odpady takie nale\u017cy segregowa\u0107 i oddawa\u0107 w specjalistycznych punktach, np. PSZOK-ach, czyli gminnych Punktach Selektywnej Zbi\u00f3rki Odpad\u00f3w Komunalnych.<\/p>\n

Leki uznawane s\u0105 za odpady niebezpieczne ze wzgl\u0119du na zawarte w nich substancje, szkodliwe dla zdrowia i \u015brodowiska. Nie wolno ich wrzuca\u0107 do \u017cadnego z pojemnik\u00f3w na odpady ani do toalety, poniewa\u017c mog\u0105 przenika\u0107 do gleby i w\u00f3d gruntowych powoduj\u0105c zagro\u017cenie dla przyrody. Wiele aptek posiada specjalne pojemnik na utylizacje lek\u00f3w i ch\u0119tnie je zbiera. Leki mo\u017cna zanie\u015b\u0107 tak\u017ce do PSZOK-u. Co ciekawe puste blistry po lekach nale\u017cy wyrzuca\u0107 do pojemnika na odpady zmieszane (czarnego), a nie tworzywa sztuczne(\u017c\u00f3\u0142tego), poniewa\u017c, mimo \u017ce wyprodukowane s\u0105 z tworzyw sztucznych w Polsce brakuje technologii do ich recyklingu.<\/p>\n

Kolejnym odpadem niebezpiecznym, kt\u00f3ry cz\u0119sto \u201epowstaje\u201d w gospodarstwach domowych s\u0105 baterie, kt\u00f3re tak\u017ce nale\u017cy wyrzuca\u0107 do specjalnych pojemnik\u00f3w. Znajduj\u0105 si\u0119 one w PSZOK-ach, wielu sklepach, ale tak\u017ce w szko\u0142ach czy urz\u0119dach. Baterie zawieraj\u0105 szkodliwe substancje i metale ci\u0119\u017ckie. Ma\u0142o kto zdaje sobie spraw\u0119, \u017ce jedna ma\u0142a bateria guzikowa potrafi skazi\u0107 1m3 <\/sup>gleby lub 400 litr\u00f3w wody, je\u015bli trafi na wysypisko. Dlatego baterie traktowane s\u0105 jako szczeg\u00f3lny rodzaj elektroodpad\u00f3w, wymagaj\u0105cy specjalnego traktowania i utylizacji.<\/p>\n

Elektro\u015bmieci to najpro\u015bciej m\u00f3wi\u0105c zu\u017cyte sprz\u0119t elektroniczny i elektryczny. Zaliczamy do nich zu\u017cyte baterie i \u017car\u00f3wki, zepsute telefony, pralki, telewizory, komputery czy inne sprz\u0119ty AGD, ale tak\u017ce wszelkie kable i \u0142adowarki. Takie odpady nale\u017cy odda\u0107 w specjalnych miejscach zbi\u00f3rki elektroodpad\u00f3w, kt\u00f3re znajduj\u0105 si\u0119 w PSZOK-ach, czy niekt\u00f3rych sklepach. Warto wiedzie\u0107, \u017ce sklepy maj\u0105 obowi\u0105zek przyj\u0105\u0107 stary, zu\u017cyty sprz\u0119t elektroniczny czy elektryczny, je\u015bli kupujemy nowy sprz\u0119t tego samego rodzaju w ilo\u015bci nie wi\u0119kszej ni\u017c nowy. Obowi\u0105zek ten dotyczy sklep\u00f3w o powierzchni sprzeda\u017cy sprz\u0119tu gospodarstwa domowego powy\u017cej 400 m\u00b2. Dotyczy to tak\u017ce zakupu z dostaw\u0105, sprzedawca jest zobowi\u0105zany do odbioru starego sprz\u0119tu w miejscu dostawy, nale\u017cy tylko zg\u0142osi\u0107 tak\u0105 ch\u0119\u0107 podczas zam\u00f3wienia. Us\u0142uga jest nieodp\u0142atna, ale dotyczy tylko przyj\u0119cia starego sprz\u0119tu, sklepy mog\u0105 nalicza\u0107 sobie jednak dodatkowe op\u0142aty za, np. wyniesienie czy transport. Je\u015bli chodzi o ma\u0142y sprz\u0119t (nieprzekraczaj\u0105cy 25cm) sklep ma obowi\u0105zek nieodp\u0142atnie przyj\u0105\u0107 go, bez konieczno\u015bci zakupu nowego produktu (o ile sklep ma wymagan\u0105 powierzchni\u0119 sprzeda\u017cy).<\/p>\n

\"\"Segregacja odpad\u00f3w<\/em><\/p>\n

Ubrania i tekstylia<\/strong><\/p>\n

Do ko\u0144ca 2024 roku ubrania i tekstylia mo\u017cna by\u0142o wyrzuca\u0107 do pojemnika na odpady zmieszane. Od 1 stycznia 2025r. tekstylia zosta\u0142y uznane za osobn\u0105 frakcj\u0119 odpad\u00f3w i wszed\u0142 obowi\u0105zek selektywnego zbierania odzie\u017cy, obuwia i tekstyli\u00f3w. Ka\u017cda gmina zobowi\u0105zana zosta\u0142a ustanowi\u0107 przynajmniej jeden punkt odbioru odpad\u00f3w tekstylnych i zazwyczaj mie\u015bci si\u0119 on w PSZOK-u. Selektywna zbi\u00f3rka odpad\u00f3w tekstylnych i odzie\u017cy obejmuje mi\u0119dzy innymi zu\u017cyt\u0105 odzie\u017c, obuwie, po\u015bciel, zas\u0142ony, r\u0119czniki, obrusy, koce, firany, bielizn\u0119, skarpetki, r\u0119kawiczki, czapki, szaliki, portfele, torebki, paski, galanteri\u0119 sk\u00f3rzan\u0105, plecaki, pluszowe zabawki oraz dywany.<\/p>\n

Do tej pory wi\u0119kszo\u015b\u0107 ubra\u0144 i tekstyli\u00f3w trafia\u0142o na sk\u0142adowiska, a jak wiadomo sk\u0142adowanie odpad\u00f3w jest najbardziej zanieczyszczaj\u0105c\u0105 \u015brodowisko form\u0105 post\u0119powania z odpadami. Obecnie ponad 78% pokonsumenckich odpad\u00f3w w\u0142\u00f3kienniczych nie jest zbierane selektywnie i trafia na sk\u0142adowiska \u015bmieci. Dlatego tak istotne jest, aby zbiera\u0107 je i ponownie przetwarza\u0107. Wiele firm i organizacji poprzez swoje dzia\u0142ania istotnie wspiera praktyki recyklingowe w celu produkcji nowych tkanin czy produkt\u00f3w. My jako konsumenci mo\u017cemy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, jakie ubrania kupujemy i czy ich jako\u015b\u0107 nie spowoduje, \u017ce kr\u00f3tko b\u0119d\u0105 nam s\u0142u\u017cy\u0107 i szybko stan\u0105 si\u0119 niepotrzebnym odpadem. Co raz cz\u0119\u015bciej trafi\u0107 mo\u017cna tak\u017ce na ubrania, kt\u00f3re zosta\u0142y uszyte z materia\u0142\u00f3w pochodz\u0105cych z recyklingu. Warto pomy\u015ble\u0107 te\u017c o \u015bwiadomej konsumpcji i kupowa\u0107 tylko te rzeczy, kt\u00f3re s\u0105 nam naprawd\u0119 potrzebne.<\/p>\n

\"\"Segregacja odpad\u00f3w – tworzywa sztuczne.<\/em><\/p>\n

System kaucyjny<\/strong><\/p>\n

Od 1 pa\u017adziernika tego roku w Polsce obowi\u0105zuje system kaucyjny, kt\u00f3rego g\u0142\u00f3wnym zadaniem jest promowanie recyklingu i ponowne wykorzystanie odpad\u00f3w. Ma on za zadnie zwi\u0119kszy\u0107 poziom selektywnego zbierania odpad\u00f3w opakowaniowych i podnie\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142czynnik recyklingu tych odpad\u00f3w w Polsce. Do ko\u0144ca 2025 roku trwa okres przej\u015bciowy, w trakcie kt\u00f3rego firmy maj\u0105 czas na pe\u0142ne dostosowanie si\u0119 do obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w. W sprzeda\u017cy s\u0105 napoje, kt\u00f3re obj\u0119te s\u0105 systemem, ale tak\u017ce te wyprodukowane wcze\u015bniej (do wyczerpania zapas\u00f3w). Niekt\u00f3re sklepy s\u0105 ju\u017c gotowe i wyposa\u017cone w automaty, w kt\u00f3rych mo\u017cna zwr\u00f3ci\u0107 opakowania obj\u0119te systemem kaucyjnym. Dzi\u0119ki takiemu systemowi, w niekt\u00f3rych krajach, szklana butelka potrafi wr\u00f3ci\u0107 na rynek kilkana\u015bcie razy.<\/p>\n

Systemem kaucyjnym obj\u0119te s\u0105 butelki plastikowe do 3 litr\u00f3w pojemno\u015bci i puszki metalowe do pojemno\u015bci 1 litra, za kt\u00f3re kaucja wyniesie 0,50z\u0142 oraz butelki szklane o pojemno\u015bci do 1,5 litra, za kt\u00f3re kaucja wynosi 1,00z\u0142. Co istotne nie dotyczy to wszystkich opakowa\u0144, kt\u00f3re mieszcz\u0105 si\u0119 w tych kryteriach, ale tylko tych oznaczonych systemem kaucyjnym. Generalnie dotyczy to p\u0142yn\u00f3w, kt\u00f3re nadaj\u0105 si\u0119 do bezpo\u015bredniego spo\u017cycia. Wyj\u0105tkiem jest mleko i produkty mleczne, czyli jogurty, kefiry i inne napoje mleczne, a tak\u017ce jednorazowe butelki szklane bez oznaczenia systemu kaucyjnego. Takie opakowania nale\u017cy wyrzuci\u0107 do odpowiedniego pojemnika na odpady.<\/p>\n

Warto wiedzie\u0107, \u017ce kupuj\u0105c nap\u00f3j w opakowaniu obj\u0119tym systemem kaucyjnym, kaucja za to opakowanie nie jest wliczona w cen\u0119 produktu – naliczana jest dopiero przy kasie i widnieje jako osobna pozycja na paragonie. Zwrotu opakowa\u0144 mo\u017cna dokona\u0107 w niekt\u00f3rych sklepach oraz w automatach i co wa\u017cne, nie ma potrzeby posiadania paragonu za zakup napoju. Opakowa\u0144 nie nale\u017cy zgniata\u0107 ani uszkadza\u0107, poniewa\u017c do zwrotu potrzebny jest czytelny kod kreskowy i nienaruszony znak kaucyjny. Opakowania b\u0119dzie mo\u017cna zwraca\u0107 we\u00a0wszystkich sklepach o\u00a0powierzchni powy\u017cej\u00a0200 m\u00b2, kt\u00f3re sprzedaj\u0105 napoje w\u00a0butelkach lub puszkach obj\u0119tych systemem oraz w\u00a0mniejszych sklepach, kt\u00f3re mog\u0105 do\u0142\u0105czy\u0107 do\u00a0systemu kaucyjnego\u00a0dobrowolnie.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Oznaczenie systemu kaucyjnego<\/em><\/p>\n

Podstaw\u0105 prawn\u0105 do wprowadzenia w Polsce systemu kaucyjnego by\u0142a dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Unii Europejskiej 2019\/904 w sprawie zmniejszenia wp\u0142ywu niekt\u00f3rych produkt\u00f3w z tworzyw sztucznych na \u015brodowisko (tzw. dyrektywa SUP). Na\u0142o\u017cy\u0142a ona na pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie obowi\u0105zek zapewnienia selektywnej zbi\u00f3rki do cel\u00f3w recyklingu. Przedsi\u0119biorcy, kt\u00f3rzy wprowadzaj\u0105 do obrotu napoje w opakowaniach b\u0119d\u0105 obowi\u0105zani osi\u0105gn\u0105\u0107 okre\u015blone poziomy selektywnego zbierania opakowa\u0144 i odpad\u00f3w opakowaniowych w kolejnych latach. Systemem kaucyjnym zosta\u0142y obj\u0119te opakowania z plastiku, metalu i szk\u0142a, poniewa\u017c dotychczasowe badania pokaza\u0142y, \u017ce to odpady opakowaniowe z tych tworzyw stanowi\u0105 jeden z najcz\u0119\u015bciej zanieczyszczaj\u0105cych \u015brodowisko rodzaj odpad\u00f3w. System kaucyjny ma tak\u017ce za zadanie, stworzenie pozytywnych nawyk\u00f3w dotycz\u0105cych segregowania odpad\u00f3w.<\/p>\n

Marta Po\u0142a KPODR w Minikowie<\/p>\n

Opracowano na podstawie:<\/p>\n

https:\/\/www.gov.pl\/web\/klimat\/segregacjaodpadow<\/a><\/p>\n

https:\/\/www.gov.pl\/web\/klimat\/system-kaucyjny<\/a><\/p>\n

https:\/\/www.gov.pl\/web\/klimat\/tekstylia<\/a><\/p>\n

zdj\u0119cia:<\/p>\n

Marta Po\u0142a,<\/p>\n

https:\/\/www.gov.pl\/web\/klimat\/systemkaucyjny-materialy ,<\/p>\n

https:\/\/pixabay.com\/pl\/<\/a><\/p>\n

https:\/\/pl.freepik.com\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W teorii segregacja jest do\u015b\u0107 prosta i oczywista \u2013 nale\u017cy segregowa\u0107 odpady na 5 g\u0142\u00f3wnych frakcji (szk\u0142o, papier, metal i tworzywa sztuczne, bioodpady oraz odpady zmieszane). Wszystko po to, aby uzyska\u0107 jak najlepsze surowce do recyklingu oraz oddzieli\u0107 je od odpad\u00f3w nienadaj\u0105cych si\u0119 do powt\u00f3rnego przetworzenia. Dodatkowo od 1 stycznia 2025 r. odpady tekstylne zosta\u0142y […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2863,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[121,36,118],"tags":[],"class_list":["post-2862","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-gospodarka-odpadami-artykuly","category-aktualnosci","category-artykuly"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2862","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2862"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2862\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2894,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2862\/revisions\/2894"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2863"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2862"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2862"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2862"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}