![\"\"](\"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Karmik-dla-ptakow-1024x680.jpg\")
<\/p>\nDokarmianie ptak\u00f3w to temat powracaj\u0105cy ka\u017cdej zimy. Kiedy dzie\u0144 robi si\u0119 coraz kr\u00f3tszy, a temperatury spadaj\u0105 poni\u017cej zera, wielu z nas ch\u0119tnie pomaga ptakom przetrwa\u0107 ten trudny dla nich okres. Dokarmianie ptak\u00f3w to jedna z form ochrony ptak\u00f3w i dobra okazja do praktycznej lekcji przyrody dla dzieci. Kszta\u0142towanie \u015bwiadomo\u015bci ekologicznej od najm\u0142odszych lat to cenna nauka, kt\u00f3ra b\u0119dzie procentowa\u0107 w p\u00f3\u017aniejszym \u017cyciu. Warto wi\u0119c, by ta lekcja by\u0142a prawid\u0142owa i uczy\u0142a dobrych nawyk\u00f3w. Dlatego dobrze przypomnie\u0107 sobie kilka wa\u017cnych zasad dotycz\u0105cych dokarmiania ptak\u00f3w w czasie zimy.<\/p>\n
<\/p>\n
Karmnik dla ptak\u00f3w<\/em><\/p>\n Systematyczno\u015b\u0107<\/strong><\/p>\n Pami\u0119tajmy, \u017ce ptaki to zwierz\u0119ta dzikie, kt\u00f3re same powinny zdobywa\u0107 sw\u00f3j pokarm. Oczywi\u015bcie warto im w tym pom\u00f3c, nale\u017cy jednak pami\u0119ta\u0107, \u017ce przyzwyczajanie ich do \u0142atwego pokarmu prowadzi do utraty ich naturalnego instynktu. Ptaki bardzo szybko przyzwyczajaj\u0105 si\u0119 do miejsca i pory karmienia. W mro\u017ane dni, dzi\u0119ki naszej pomocy s\u0105 w stanie szybciej i \u0142atwiej znale\u017a\u0107 pokarm. Dzi\u0119ki temu mog\u0105 oszcz\u0119dzi\u0107 energi\u0119, kt\u00f3rej zim\u0105 zu\u017cywaj\u0105 bardzo du\u017co w celu utrzymania prawid\u0142owej temperatury cia\u0142a. Dlatego dokarmianie ptak\u00f3w to zobowi\u0105zanie na d\u0142ugi czas, a nie tylko kilka dni! Dokarmiajmy ptaki albo regularnie, albo wcale. Zostawienie ich w mro\u017any dzie\u0144 bez pokarmu, wyrz\u0105dzi du\u017co wi\u0119cej krzywd ni\u017c ca\u0142y po\u017cytek z dokarmiania.<\/p>\n Kiedy zacz\u0105\u0107?<\/strong><\/p>\n Wiosn\u0105, latem i jesieni\u0105 przyroda jest bogata w sk\u0142adniki, kt\u00f3rymi \u017cywi\u0105 si\u0119 ptaki. Problem zaczyna si\u0119 gdy spadnie \u015bnieg lub temperatura spadnie poni\u017cej zera. Wtedy jest w\u0142a\u015bnie odpowiedni moment na dokarmianie ptak\u00f3w. Karmienie nale\u017cy zacz\u0105\u0107 gdy pogoda utrudnia zwierz\u0119tom \u017cerowanie i zdobywanie po\u017cywienia. Nie kierujmy si\u0119 wi\u0119c kalendarzem, a pogod\u0105 za oknem. Podczas bez\u015bnie\u017cnej i bezmro\u017anej zimy, ptaki powinny spokojnie poradzi\u0107 sobie same i zdobywa\u0107 pokarm z otoczenia. Nie oznacza to, \u017ce nie mo\u017cemy im pom\u00f3c. Warto posadzi\u0107 w ogrodzie drzewa i krzewy, kt\u00f3rych owoce zim\u0105 b\u0119d\u0105 stanowi\u0107 pokarm dla ptak\u00f3w. Mowa tu o aronii, jarz\u0119binie czy czarnym bzie.<\/p>\n Modraszka zwyczajna<\/em><\/p>\n Ptasie przysmaki, czyli czym karmi\u0107.<\/strong><\/p>\n W mro\u017ane dni ptaki potrzebuj\u0105 wysokokalorycznych pokarm\u00f3w t\u0142uszczowych. Najlepiej sprawdzi si\u0119 ziarno s\u0142onecznika, ale pestki dyni, proso, kukurydza, owies, pszenica czy rozdrobnione orzechy to tak\u017ce \u015bwietny wyb\u00f3r. Ptaki ch\u0119tnie zjedz\u0105 tez surowe i suszone owoce. Popularnym przysmakiem s\u0105 tak\u017ce kule t\u0142uszczowo-nasienne, kt\u00f3re mo\u017cna kupi\u0107 w wi\u0119kszo\u015bci sklep\u00f3w zoologicznych, ale te\u017c spo\u017cywczych. Tak\u0105 kul\u0119 mo\u017cna te\u017c \u0142atwo zrobi\u0107 samemu. Wystarczy wymiesza\u0107 roztopiony, niesolony smalec z r\u00f3\u017cnymi ziarnami i uformowa\u0107 kule, lub umie\u015bci\u0107 powsta\u0142\u0105 mas\u0119, np. w papierowym kubeczku czy po\u0142\u00f3wce wydr\u0105\u017conej pomara\u0144czy. \u015awietnie sprawdzi si\u0119 te\u017c cienki plaster niesolonej s\u0142oniny, kt\u00f3ry jest przysmakiem sikorek. Pokarm mo\u017cemy umie\u015bci\u0107 w karmiku lub powiesi\u0107 na drzewie, w miejscu kt\u00f3re b\u0119dzie niedost\u0119pne dla drapie\u017cnik\u00f3w poluj\u0105cych na ptaki. O czysto\u015b\u0107 karmika nale\u017cy dba\u0107, by unikn\u0105\u0107 przenoszenia chor\u00f3b i nie dopu\u015bci\u0107 by ptaki zjada\u0142y stary czy zepsuty pokarm. \u00a0Dla ptactwa wodnego zimuj\u0105cego przy zbiornikach wodnych najlepszym po\u017cywieniem b\u0119d\u0105 gotowane (bez soli!) warzywa- buraki, pietruszka, marchew, ziemniaki. Pami\u0119tajmy tylko, aby zostawi\u0107 je gdzie\u015b na brzegu, a nie wrzuca\u0107 do wody, gdzie ptaki te przebywaj\u0105. Najwa\u017cniejsze, aby pokarm by\u0142 \u015bwie\u017cy, nie zepsuty i nie solony. Resztki ludzkiego jedzenia nie nadaj\u0105 si\u0119 dla ptak\u00f3w i mog\u0105 im bardzo zaszkodzi\u0107.<\/p>\n Dlaczego nie chleb?<\/strong><\/p>\n Uk\u0142ad pokarmowy ptak\u00f3w nie jest przystosowany do jedzenia pieczywa. Chleb nie zawiera \u017cadnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych, kt\u00f3re s\u0105 dla ptak\u00f3w cenne, za to wiele takich, kt\u00f3re mog\u0105 im zaszkodzi\u0107. Oczywi\u015bcie g\u0142odne ptaki zjedz\u0105 wszystko, ale skutki mog\u0105 by\u0107 dla nich tragiczne. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 pieczywa produkowana jest z wysoko przetworzonej m\u0105ki, z du\u017cymi ilo\u015bciami soli, ulepszaczy i konserwant\u00f3w. S\u00f3l jest szczeg\u00f3lnie niebezpieczna poniewa\u017c zaburza gospodark\u0119 wodn\u0105 ptak\u00f3w, powoduje choroby nerek i prowadzi do odwodnienia. Chleb mo\u017ce te\u017c doprowadzi\u0107 do \u015bmierci g\u0142odowej. Wype\u0142nia \u017co\u0142\u0105dek daj\u0105c uczucie syto\u015bci, nie dostarcza jednak niezb\u0119dnych sk\u0142adnik\u00f3w od\u017cywczych. Cz\u0119sto powoduje te\u017c powstanie gaz\u00f3w trawiennych, kt\u00f3re uniemo\u017cliwiaj\u0105 ptakom pobieranie pokarmu. Opr\u00f3cz tego spo\u017cywanie przez ptaki pieczywa powoduje kwasic\u0119, kt\u00f3rej nast\u0119pstwem s\u0105 liczne choroby – osteoporoza, zwyrodnienia staw\u00f3w czy cukrzyca. U ptactwa wodnego, spo\u017cywanie pieczywa powoduje chorob\u0119 zwan\u0105 zespo\u0142em anielskiego skrzyd\u0142a. Schorzenie polega na deformacji staw\u00f3w i wykrzywianiu si\u0119 skrzyde\u0142. Lotki zamiast uk\u0142ada\u0107 si\u0119 wzd\u0142u\u017c cia\u0142a ptaka, zaczynaj\u0105 rosn\u0105\u0107 prostopadle, nienaturalnie odstaj\u0105c od korpusu na boki. Choroba u osobnik\u00f3w doros\u0142ych jest nieuleczalna i w jej wyniku ptaki nie mog\u0105 lata\u0107.<\/p>\n Woda<\/strong><\/p>\n Dokarmiaj\u0105c ptaki, nie mo\u017cna zapomnie\u0107 o wodzie. W letnie, upalne dni warto wystawi\u0107 ptakom p\u0142askie naczynie z ch\u0142odn\u0105 wod\u0105. Jednak woda potrzebna jest ptakom ca\u0142y rok. Zim\u0105 gdy dost\u0119p do wody jest szczeg\u00f3lnie utrudniony, tak\u017ce jest to wa\u017cne. Wystarczy miseczka, lub spodek wype\u0142niony ciep\u0142\u0105 wod\u0105 – w mro\u017ane dni d\u0142u\u017cej pozostanie niezamarzni\u0119ta.<\/p>\n A\u017c przyjdzie wiosna<\/strong><\/p>\n Dokarmianie nale\u017cy regularnie kontynuowa\u0107 do momentu, gdy stopnieje \u015bnieg i pojawi\u0105 si\u0119 pierwsze oznaki wiosny. W\u00f3wczas przestajemy dok\u0142ada\u0107 pokarm i chowamy karmnik. Zach\u0119ci to ptaki do szukania po\u017cywienia w naturalnym \u015brodowisku, gdzie wiosn\u0105 jest go pod dostatkiem. A my w tym czasie mo\u017cemy pomy\u015ble\u0107 o zasadzeniu w naszym ogrodzie gatunk\u00f3w drzew i krzew\u00f3w, kt\u00f3re zim\u0105 b\u0119d\u0105 naturaln\u0105 sto\u0142\u00f3wk\u0105 dla ptak\u00f3w, np. dzika r\u00f3\u017ca, kalina koralowa, g\u0142\u00f3g, bez czarny, jarz\u0105b pospolity.<\/p>\n Marta Po\u0142a, KPODR<\/p>\n \u0179r\u00f3d\u0142a:<\/p>\n https:\/\/wfos.gdansk.pl\/dokarmianie-ptakow-kiedy-i-czym\/<\/a><\/p>\n https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/aktualnosci\/jak-dokarmiac-ptaki-zima-by-im-nie-zaszkodzic<\/a><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Modraszka-zwyczajna-682x1024.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/Wilga-zwyczajna-1024x682.jpg\")