{"id":2710,"date":"2025-12-12T09:52:48","date_gmt":"2025-12-12T08:52:48","guid":{"rendered":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/?p=2710"},"modified":"2025-12-12T09:52:48","modified_gmt":"2025-12-12T08:52:48","slug":"czy-choinka-moze-byc-eko","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/2025\/12\/12\/czy-choinka-moze-byc-eko\/","title":{"rendered":"Czy choinka mo\u017ce by\u0107 eko?"},"content":{"rendered":"

Wraz ze zbli\u017caj\u0105cymi si\u0119 \u015awi\u0119tami Bo\u017cego Narodzenia, w wielu domach rozgrywaj\u0105 si\u0119 grudniowe dylematy. Ile potraw przygotowa\u0107 na Wigilijn\u0105 wieczerz\u0119? Ugotowa\u0107 barszcz z uszkami czy grzybow\u0105? No i najwa\u017cniejsze, choinka \u017cywa czy sztuczna? Wielu ludzi nie wyobra\u017ca sobie klimatu \u015awi\u0105t bez zapachu \u017cywego drzewka w domu. Je\u015bli jednak mieliby\u015bmy patrze\u0107 na aspekty ekologiczne, to kt\u00f3re z drzewek, by\u0142oby lepszym wyborem?<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Ci\u0119ta choinka<\/em><\/p>\n

Troch\u0119 historii <\/strong><\/p>\n

Choinka to nie tylko ozdoba, to symbol, kt\u00f3ry sta\u0142 si\u0119 nieodzownym elementem \u015awi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia. To tradycja, kt\u00f3ra na dobre rozgo\u015bci\u0142a si\u0119 w naszych domach. \u015awi\u0105teczne drzewko symbolizuje odrodzenie i \u017ar\u00f3d\u0142o \u017cycia, kolor zielony daje te\u017c nadziej\u0119 na lepsze jutro. Jak wiele chrze\u015bcija\u0144skich tradycji, podobnie i choinka ma swoje korzenie w wierzeniach i wr\u00f3\u017cbach poga\u0144skich, kiedy to ozdabia\u0142o si\u0119 dom zielonymi ga\u0142\u0105zkami. Pocz\u0105tkowo w domach wieszano pod sufitem tylko ga\u0142\u0105\u017a, kt\u00f3ra by\u0142a przystrajana m.in. jab\u0142kami i orzechami. Wierzono, \u017ce taka ozdoba zapewnia dobrobyt w kolejnym roku i chroni dom przed z\u0142ymi mocami. Historia choinki, kt\u00f3r\u0105 znamy dzi\u015b, zacz\u0119\u0142a si\u0119 w XVI wieku w Niemczech. Ko\u015bci\u00f3\u0142 pocz\u0105tkowo podchodzi\u0142 do tego zwyczaju negatywnie, ze wzgl\u0119du na fakt poga\u0144skich pocz\u0105tk\u00f3w. Z biegiem czasu jednak, obyczaj ten przyj\u0105\u0142 si\u0119, a wiernych wr\u0119cz namawiano na przyozdabianie \u015bwi\u0105tecznego drzewka. Do Polski choinka zaw\u0119drowa\u0142a na prze\u0142omie XVIII i XIX wieku, za spraw\u0105 niemieckich kolonist\u00f3w. Z biegiem czasu przej\u0119\u0142a go polska inteligencja i ziemianie. Zwyczaj ten zago\u015bci\u0142 na dobre w okresie mi\u0119dzywojennym, kiedy to rozprzestrzeni\u0142 si\u0119 tak\u017ce na polskiej wsi. Dzi\u015b \u015bwi\u0105teczne drzewko jest najbardziej rozpoznawalnym symbolem \u015awi\u0105t na ca\u0142ym \u015bwiecie.<\/p>\n

Eko choinka?<\/strong><\/p>\n

Wyb\u00f3r \u015bwi\u0105tecznego drzewka mo\u017ce mie\u0107 wp\u0142yw na \u015brodowisko naturalne. Trzeba zastanowi\u0107 si\u0119, co tak w\u0142a\u015bciwie dla przyrody oznacza choinka w naszym domu. Mowa tutaj o \u015bladzie \u015brodowiskowym jaki pozostawia choinka, czy to \u017cywa czy sztuczna. Zaczynaj\u0105c od etapu produkcji, poprzez transport do naszego domu i ko\u0144cz\u0105c na przetworzeniu tego, co ze \u015bwi\u0105tecznego drzewka pozostanie. Wszystkie te czynniki na r\u00f3\u017cnych etapach i w r\u00f3\u017cny spos\u00f3b mog\u0105 oddzia\u0142ywa\u0107 na \u015brodowisko pozostawiaj\u0105c \u015blad w\u0119glowy, czyli ca\u0142kowit\u0105 sum\u0119 emisji gaz\u00f3w cieplarnianych, jakie zosta\u0142y uwolnione do atmosfery podczas produkcji choinki. W zwi\u0105zku z tym, \u017ce coraz cz\u0119\u015bciej dokonujemy wybor\u00f3w w oparciu o ekologi\u0119 i dba\u0142o\u015b\u0107 o przyrod\u0119, warto zastanowi\u0107 si\u0119 jak to jest z t\u0105 choink\u0105.<\/p>\n

Choinka zielona, pachn\u0105ca jak las<\/strong><\/p>\n

Nic nie wprowadza \u015bwi\u0105tecznego klimatu w domu tak, jak zapach choinki, kt\u00f3ry zawdzi\u0119czamy \u017cywicy i olejkom eterycznym, kt\u00f3re wydziela. Wielu z nas nie wyobra\u017ca sobie \u015awi\u0105t bez \u017cywego drzewka. Naturalna choinka pozostawia znacznie (trzykrotnie) mniejszy \u015blad w\u0119glowy w \u015brodowisku ni\u017c jej sztuczna odpowiedniczka. Plantacje nie s\u0105 zak\u0142adane kosztem niszczenia las\u00f3w, a najcz\u0119\u015bciej w miejscach, w kt\u00f3rych nie mog\u0105 rosn\u0105\u0107 wysokie drzewa, np. pod liniami energetycznymi. Wycinanie choinki z plantacji nie ma te\u017c tak du\u017cego wp\u0142ywu na r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 biologiczn\u0105 jak wycinanie choinki z lasu. Niekt\u00f3re drzewka pozyskiwane s\u0105 ze szk\u00f3\u0142ek le\u015bnych w ramach zabieg\u00f3w piel\u0119gnacyjnych przeprowadzanych przez le\u015bnik\u00f3w, co tak\u017ce daje nam gwarancj\u0119 dobrego wyboru. Wybieraj\u0105c choink\u0119 warto na pewno zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 sk\u0105d pochodzi, bo to transport odgrywa tu najwi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w emisji gaz\u00f3w cieplarnianych do \u015brodowiska. Najlepiej kupowa\u0107 choinki z lokalnej plantacji, a nie te, kt\u00f3re ros\u0142y w innej cz\u0119\u015bci kraju czy \u015bwiata.\u00a0<\/p>\n

A co ze \u015bwi\u0105tecznym drzewkiem po \u015awi\u0119tach, kiedy staje si\u0119 odpadem? Choinka jest \u015bwietnym materia\u0142em biodegradowalnym nadaj\u0105cym si\u0119 do recyklingu. Mo\u017cna zasili\u0107 ni\u0105 w\u0142asny kompostownik lub umie\u015bci\u0107 j\u0105 w br\u0105zowym pojemniku na bioodpady, a zostanie przetworzona na zr\u0119bki lub warto\u015bciowy naw\u00f3z. Nie mo\u017cna niestety nie wspomnie\u0107, \u017ce co roku na \u201e\u015bmietnik\u201d trafia ok. 6 mln choinek, ich odpowiednia segregacja jest wi\u0119c kluczowa.<\/p>\n

Idealnym rozwi\u0105zaniem wydaje si\u0119 zakup choinki w donicy. Po \u015bwi\u0119tach takie drzewko mo\u017cna z powodzeniem zasadzi\u0107 w swoim ogr\u00f3dku. Niestety wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z tym pewne problemy, kt\u00f3re trzeba mie\u0107 na uwadze. Niekt\u00f3re drzewa, jak \u015bwierki maj\u0105 roz\u0142o\u017cysty system korzeniowy, inne \u2013 jod\u0142y bardzo g\u0142\u0119boki. Cz\u0119sto przy wykopywaniu drzewka i umieszczaniu go w donicy, system korzeniowy jest uszkadzany co powoduje, \u017ce nie ma ono szans przyj\u0105\u0107 si\u0119 posadzone po \u015awi\u0119tach w naszym ogrodzie. Trzeba wi\u0119c upewni\u0107 si\u0119, \u017ce choinka, kt\u00f3r\u0105 wybieramy nie ma podci\u0119tego systemu korzeniowego. Najlepiej jakby takie drzewko od pocz\u0105tku prowadzone by\u0142o w donicy.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Sztuczna choinka<\/em><\/p>\n

Plastic fantastic?<\/strong><\/p>\n

Sztuczna choinka mo\u017ce sta\u0107 przy kaloryferze, nie zgubi igie\u0142 i nie musimy jej co roku wybiera\u0107, wystarczy przynie\u015b\u0107 j\u0105 z szafy czy piwnicy i ubra\u0107. Kupujemy j\u0105 raz, a dzi\u0119ki jej trwa\u0142o\u015bci korzystamy latami. Obecnie sztuczne drzewka swoim wygl\u0105dem bardzo przypominaj\u0105 te \u017cywe, a wyb\u00f3r jest tak ogromny, \u017ce ka\u017cdy znajdzie tak\u0105 jaka mu si\u0119 podoba. Jednak \u015blad w\u0119glowy, kt\u00f3ry zostawia ich produkcja i transport (najcz\u0119\u015bciej z odleg\u0142ych cz\u0119\u015bci \u015bwiata) jest niepor\u00f3wnywalnie wi\u0119kszy ni\u017c ten towarzysz\u0105cy ci\u0119tej choince w ca\u0142ym cyklu jej \u017cycia, a nie tylko produkcji. Obliczono, \u017ce dopiero po 10-12 latach u\u017cywania sztucznej choinki staje si\u0119 ona tak samo \u201eekologiczna\u201d jak naturalna. Niestety produkcja sztucznej choinki wi\u0105\u017ce si\u0119 z bardzo du\u017cym poborem energii i nieodnawialnych surowc\u00f3w. Mimo, \u017ce producenci zapewniaj\u0105, \u017ce plastik daje si\u0119 przetwarza\u0107, to spos\u00f3b wykonania choinki i materia\u0142y do niej u\u017cyte powoduj\u0105, \u017ce jej recykling jest praktycznie niemo\u017cliwy i ostatecznie trafia na sk\u0142adowisko \u015bmieci, gdzie rozk\u0142ada si\u0119 ok. 400lat!<\/p>\n

Odpowied\u017a, kt\u00f3ra z choinek jest bardziej ekologiczna wydaje si\u0119 wi\u0119c oczywista, jest tylko jedno \u201eale\u201d. Bardziej ekologicznie b\u0119dzie wykorzysta\u0107 sztuczne drzewko, kt\u00f3re ju\u017c mamy, ni\u017c kupi\u0107 now\u0105, cho\u0107by ci\u0119t\u0105 choink\u0119. Stara choinka, kt\u00f3ra s\u0142u\u017cy nam od lat, nie b\u0119dzie ju\u017c tak bardzo obci\u0105\u017ca\u0107 \u015brodowiska, poniewa\u017c produkcje i transport, kt\u00f3re s\u0105 najbardziej uci\u0105\u017cliwe dla przyrody ma ju\u017c sob\u0105. Nie generujemy te\u017c co roku odpad\u00f3w, bo taka choinka s\u0142u\u017cy nam kilkana\u015bcie (a nawet kilkadziesi\u0105t) lat. Dlatego decyduj\u0105c si\u0119 na zakup nowej – sztucznej choinki, warto si\u0119 zastanowi\u0107, czy rzeczywi\u015bcie b\u0119dziemy u\u017cywa\u0107 jej d\u0142ugie lata.<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Choinka DIY<\/strong><\/p>\n

Coraz wi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 ciesz\u0105 si\u0119 tak\u017ce w\u0142asnor\u0119cznie wykonane choinki, z najr\u00f3\u017cniejszych materia\u0142\u00f3w. Najbardziej zbli\u017cona wygl\u0105dem do naturalnej choinki b\u0119dzie choinka utworzona z przyci\u0119tych ga\u0142\u0105zek zawi\u0105zanych na pniu. Mo\u017cna w ten spos\u00f3b wykorzysta\u0107 materia\u0142 po podci\u0119ciu krzew\u00f3w w ogrodzie. Mo\u017cna udekorowa\u0107 drabin\u0119 albo przymocowa\u0107 na kszta\u0142t choinki \u015bwiate\u0142ka do \u015bciany i ju\u017c mamy namiastk\u0119 \u015bwi\u0105tecznego drzewka. Takie rozwi\u0105zanie, kiedy wykorzystujemy przedmioty, kt\u00f3re mamy w domu, nie b\u0119dzie generowa\u0142o dodatkowego \u015bladu w\u0119glowego w \u015brodowisku. Internet jest pe\u0142en pomys\u0142\u00f3w i inspiracji. Ka\u017cdy znajdzie co\u015b dla siebie, je\u015bli niekoniecznie potrzebuje mie\u0107 w domu tradycyjne drzewko. Jest to te\u017c fajne rozwi\u0105zanie dla os\u00f3b, kt\u00f3re nie maj\u0105 miejsca na postawienie choinki.<\/p>\n

\"\"
Choinki DIY<\/em><\/figcaption><\/figure>\n

Pami\u0119tajmy o najwa\u017cniejszym, \u017ce to nie \u017cywa czy sztuczna choinka tworzy klimat \u015bwi\u0105t. To te\u017c nie umyte okna, czy perfekcyjnie ulepione pierogi. Klimat \u015bwi\u0105t to atmosfera, kt\u00f3r\u0105 tworz\u0105 ludzie wsp\u00f3lnie zasiadaj\u0105cy do \u015bwi\u0105tecznego sto\u0142u. Niech wyb\u00f3r choinki i r\u00f3wno powieszone bombki nie przys\u0142oni\u0105 nam istoty \u015awi\u0105t i zejd\u0105 w tym czasie na drugie plan. <\/strong><\/p>\n

Marta Po\u0142a, KPODR<\/p>\n

\u00a0<\/p>\n

Opracowana na podstawie:<\/p>\n

https:\/\/www.gov.pl\/web\/rdos-katowice\/czy-choinka-swiateczna-moze-byc-ekologiczna#:~:text=Cho%C4%87%20uprawa%20%C5%9Bwierk%C3%B3w%20czy%20jode%C5%82,energii%20i%20innych%20zasob%C3%B3w%20ziemi<\/a>.<\/p>\n

https:\/\/www.wwf.pl\/sztuczna-czy-naturalna-choinka-ktora-jest-bardziej-ekologiczna<\/a><\/p>\n

zdj\u0119cia:<\/p>\n

Marta Po\u0142a, https:\/\/pl.freepik.com\/<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wraz ze zbli\u017caj\u0105cymi si\u0119 \u015awi\u0119tami Bo\u017cego Narodzenia, w wielu domach rozgrywaj\u0105 si\u0119 grudniowe dylematy. Ile potraw przygotowa\u0107 na Wigilijn\u0105 wieczerz\u0119? Ugotowa\u0107 barszcz z uszkami czy grzybow\u0105? No i najwa\u017cniejsze, choinka \u017cywa czy sztuczna? Wielu ludzi nie wyobra\u017ca sobie klimatu \u015awi\u0105t bez zapachu \u017cywego drzewka w domu. Je\u015bli jednak mieliby\u015bmy patrze\u0107 na aspekty ekologiczne, to kt\u00f3re […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2712,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[36,118,120],"tags":[],"class_list":["post-2710","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-artykuly","category-ochrona-srodowiska-artykuly"],"blocksy_meta":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2710","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2710"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2710\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2716,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2710\/revisions\/2716"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2712"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2710"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2710"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ekologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2710"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}